TS. Đỗ Kim Bằng, KS. Nguyễn Thanh Việt
Dialing (Tiếp theo)
Ngay từ đầu được sử dụng, động từ to dial (dialing), vốn được cấu tạo từ danh từ dial (đĩa số, mặt số), đã mô tả đúng nghiã đen của từ là động tác quay số và cũng mô tả đúng khái niệm viễn thông rất cụ thể là quay số để tạo ra các xung ứng với các số gọi gửi tới tổng đài. Về sau, khi trong điện thoại không còn dùng phương thức quay số nữa, nhưng người ta vẫn dùng thuật ngữ quay số để chỉ khái niệm sử dụng một thiết bị để tạo ra các tín hiệu dùng cho việc lựa chọn và thiết lập các kết nối. Hai cụm từ dưới đây chứng minh điều đó.
Rotary dialing: Quay số theo kiểu quay
Việc quay số dựa vào dĩa quay số (rotary dial), rotary dial là một chuyển mạch cơ học tải bằng lò so, được sử dụng để ngắt dòng điện vòng làm phương tiện báo hiệu. Tuỳ thuộc vào việc chuyển mạch được quay xa bao nhiêu mà nó sẽ tạo nên từ một đến mười lần ngắt, hay 1 đến 10 xung, để chỉ thị số điện thoại cần quay theo mong muốn.
Pushbutton dialing: Quay số bằng nút ấn
Việc sử dụng các phím ấn (keys) hoặc nút ấn (pushbuttons) thay cho đĩa quay số (rotary dial) để tạo ra dãy các chữ số dùng cho việc thiết lập một kết nối. Các âm DTMF (đa tần kép) là dạng chung nhất của quay số bằng ấn phím.
Ở thuật ngữ thứ nhất, dialing đúng nghĩa đen là quay số. Định nghĩa theo từ điển có vẻ phức tạp, nhưng có thể hiểu nôm na là: dùng ngón tay để quay các con số trên đĩa quay số, mỗi con số tương ứng với số lần ngắt mạch điện hay số xung quay số để điều khiển tổng đài trung tâm tiến hành thiết lập kết nối. Thuật ngữ thứ hai có vẻ khiên cưỡng, bởi vì việc pushing buttons đã làm đúng chức năng của dialing như ở trên rồi, tức là để thiết lập các kết nối tự động.
Hãy tham khảo một số thuật ngữ khác:
On-hook dialing: Quay số khi gác máy
Một tính năng của thiết bị điện thoại cho phép người dùng quay số gọi một cuộc gọi mà không cần nhấc tổ hợp.
Free dialing area: Vùng quay số gọi miễn phí
Thường là vùng gọi nội hạt (local calling area), tức là một vùng trong đó các thuê bao quay số gọi bất kỳ số máy nào mà không phải tính thêm phụ phí.
Direct distance dialing (DDD): Quay số đường dài trực tiếp
Trong truyền thông, một dịch vụ cho phép thuê bao gọi tới các thuê bao khác bên ngoài vùng nội hạt mà không cần trợ giúp của nhà khai thác (thí dụ như của nhân viên trực tổng đài). DDD vượt ra ngoài các biên giới của các mạng điện thoại công cộng quốc gia và đòi hỏi nhiều con số hơn trong số điện thoại cần gọi so với con số của gọi nội hạt. Hay, một cách định nghĩa khác:
Việc hoàn thành một cách tự động các cuộc gọi đường dài hay liên tỉnh để đáp ứng các tín hiệu từ máy điện thoại của một thuê bao. Không cần đến sự hỗ trợ nào của nhà khai thác.
Thuật ngữ này đồng nghĩa với thuật ngữ Subscriber Trunk Dialing - Quay số Trung kế Thuê bao.
Direct Distance Dialing (DDD) Network: Mạng quay số đường dài trực tiếp
Một mạng được sử dụng để liên kết các khách hàng tiến hành các cuộc gọi đường dài quay số trực tiếp. Một mạng quay số trực tiếp (DDD) bao gồm tổng đài liên tỉnh (inter-exchange và các phương tiện truyền dẫn liên đài cùng sự chuyển mạch liên quan.
Direct dialing service: Dịch vụ quay số trực tiếp
Một đặc điểm dịch vụ cho phép một người dùng đưa các thông tin liên quan đến các cuộc gọi thẻ tín dụng, các cuộc gọi do bên thứ ba trả tiền, và các cuộc gọi thanh toán hoá đơn đặc biệt vào mạng điện thoại công cộng mà không cần đến sự trợ giúp của nhà khai thác.
Direct inward dialing (DID): Quay số gọi đến trực tiếp
Một tính năng của tổng đài cơ quan (PBX) hoặc tổng đài centrex (CTX) cho phép hoàn tất cuộc gọi đến trực tiếp tới máy nhánh (máy kéo dài) mà không cần đến sự hỗ trợ của nhân viên trực tổng đài. Direct inward dialing cũng được sử dụng trong các hệ thống thư thoại và nhắn tin vô tuyến.
Direct outward dialing (DOD): Quay số gọi đi trực tiếp
Một tính năng của tổng đài cơ quan (PBX) hoặc tổng đài centrex (CTX) cho phép các máy nhánh quay số gọi trực tiếp các số máy bên ngoài mà không cần có sự hỗ trợ của nhân viên trực tổng đài.
International direct distance dialing: Quay số đường dài trực tiếp quốc tế
Các cuộc gọi quốc tế từ máy tới máy được quay số gọi bởi một khách hàng và được tự động chuyển mạch tới một khách hàng ở nước khác. Ở bên ngoài Hoa Kỳ, tính năng này được gọi là International Subscriber Dialing (quay số thuê bao quốc tế) (ISD).
Equal-access dialing plan: Kế hoạch quay số truy nhập ngang bằng
Một kế hoạch quay số gọi thuê bao để truy nhập nội hạt chuyển kênh và truy nhập chuyển tải (LATA) tới nhiều công ty điện thoại đường dài trên toàn quốc thông qua việc sử dụng các mã truy nhập như nhau. Các mã này chứa cùng một số lượng con số như nhau không kể công ty điện thoại nào. Các mã này cho phép một khách hàng lựa chọn một công ty liên tổng đài mà các cuộc gọi được tự động định tuyến tới nhờ một hệ thống chuyển mạch nội hạt.
Thuật ngữ dialing thường được sử dụng để chỉ hoặc ám chỉ tất cả các thiết bị gọi được sử dụng để chèn dữ liệu vào nhằm thiết lập các kết nối. Thí dụ:
Dial mode: Phương thức quay số
Hoạt động của thiết bị kết cuối mạch số liệu (DCE - data circuit-terminating equipment), sao cho các mạch, chẳng hạn như thiết bị đầu cuối số liệu (DTE - data terminal equipment), liên quan đến sự phát sinh cuộc gọi được kết nối thẳng tới một kênh truyền thông.
Blind dialing: Quay số mò
Trong truyền số liệu, một tiện ích của một số modem là cho phép modem “quay số” khi một âm quay số được giả định là phải hiện diện nhưng không âm nào được phát hiện. Tiện ích này rất quan trọng trong một số hệ thống tổng đài nhánh dùng riêng của cơ quan (PBX) vốn sử dụng các đường dây phi tiêu chuẩn mà các modem nào đó sẽ được thông dịch như một đường dây chết./.
